Ekonomik dalgalanmalar ve banka kredilerine ulaşımın zorlaşmasıyla birlikte ticari alanda çek kullanımında belirgin bir artış gözlemleniyor. Ancak işletmelerin nakit akışını sağlamak adına başvurduğu bu yöntem, “karşılıksız çek” sorununu yeniden gündeme taşıdı. Mart ayına ilişkin veriler, karşılıksız çek sayısının geçen yıla kıyasla iki katına çıktığını ortaya koyuyor.
Finansmana erişim sıkıntıları, çek kullanımını tetikledi. BirGün gazetesinden Havva Gümüşkaya’nın haberine göre, ticari kredi kartı limitlerinin daralması ve yüksek faiz oranları, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeleri (KOBİ) geleneksel vadeli ödeme yöntemlerine yönlendirdi. Nakit sıkışıklığını aşmak isteyen işletmeler, çek kullanımına yönelince piyasalardaki çek trafiği hızla arttı. Ancak bu artış, beraberinde ödeme güçlüklerini de getirdi.
Mart ayında yaşanan bu durumu Türkiye Bankalar Birliği (TBB) Risk Merkezi verileri net bir şekilde ortaya koyuyor. Mart 2026’da karşılıksız çek sayısı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 100,2 artış göstererek 32 bine ulaştı. Ayrıca, karşılıksız çıkan çeklerin toplam parasal değeri ise yüzde 176 oranında artarak 33,4 milyar liraya yükseldi.
Çeklerin karşılıksız çıkması, ticari hayatın güvenilirliğini zedelerken, sadece çeki alan tarafı değil, tüm tedarik zincirini olumsuz etkiliyor. Uzmanlar, finansmana erişimdeki zorlukların devam etmesi halinde bu durumun ticari güven ortamını daha da sarsabileceği konusunda uyarıyor.
